ΕΠΙΚΑΙΡΟ ΑΡΘΡΟ (NEWS)                                               Βιβλιογραφική αναφορά (Citation)

IDEA Medical Newsletter 2022:4,1.   Available at https://www.idea-lab.gr/newslet20220401.htm

Η χορήγηση βιταμίνης D δεν έχει επίδραση στην Covid-19

Η μελέτη CORONAVIT

Αντώνιος Παπακωνσταντίνου

Περίληψη

Η χορήγηση συμπληρωμάτων βιταμίνης D για χρονική περίοδο έξι μηνών δεν είχε καμιά επίδραση στην εμφάνιση ή την εξέλιξη οξείας αναπνευστικής λοίμωξης οποιασδήποτε αιτιολογίας ή της COVID-19.  Αυτά ήταν τα ευρήματα μιας τυχαιοποιημένης, ελεγχόμενης με placebo μελέτης από ομάδα Βρετανών ερευνητών (CORONAVIT)

 

Εισαγωγή

Οι μεταβολίτες της βιταμίνης D έχουν από καιρό αναγνωριστεί ότι υποστηρίζουν τις σύμφυτες (innate) ανοσοαποκρίσεις έναντι αναπνευστικών ιών και βακτηρίων και ρυθμίζουν την ανοσοπαθολογική φλεγμονή (Chauss et al 2022).

Έχει βρεθεί πως τα επαγόμενα από τη βιταμίνη D αντιμικροβιακά πεπτίδια καθελισιδίνη LL-37 και ανθρώπινη β ντεφενσίνη 2 συνδέονται με την πρωτεΐνη ακίδας SARS-CoV-2 και αναστέλλουν τη σύνδεση του ιού με το μετατρεπτικό ένζυμο 2 της αγγειοτενσίνης, τον κυτταρικό του υποδοχέα (Zang et al 2021)

Έτσι έχει σήμερα πιθανολογηθεί ότι η βιταμίνη D μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως μέσο πρόληψης ή μείωσης των δυσμενών επακόλουθων που σχετίζονται με τη λοίμωξη COVID-19. Επιπλέον, είναι ήδη γνωστό ότι η λήψη συμπληρωμάτων βιταμίνης D σχετίζεται με μια μικρή, αλλά σημαντική μείωση του κινδύνου οξείας αναπνευστικής λοίμωξης σε σύγκριση με το εικονικό φάρμακο (Jolliffe et al 2021)

Κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19, μια μετα-ανάλυση μελετών παρατήρησης που αφορούσαν σχεδόν 2 εκατομμύρια ενήλικες, έδειξε ότι η έλλειψη ή ανεπάρκεια βιταμίνης D αυξάνει την ευαισθησία στην COVID-19, αν και υπήρχαν ενδείξεις εξωγενών επιδράσεων (bias) και ετερογένεια στις μελέτες (Dissanayake et al 2022)

Ωστόσο, υπάρχει έλλειψη τυχαιοποιημένων, ελεγχόμενων δοκιμών χορήγησης βιταμίνης D σε COVID-19, εκτός από μια μικρή, ελεγχόμενη, διπλή-τυφλή μελέτη λήψης συμπληρωμάτων βιταμίνης D από υγειονομικούς, σύμφωνα με την οποία όσοι λάμβαναν βιταμίνη D είχαν 77% χαμηλότερο κίνδυνο νόσησης (Villasis-Keever et al 2022)

 

Η μελέτη CORONAVIT (Jolliffe et al 2022)

Κατά τη μελέτη στην οποία αναφερόμαστε αρχικά προσδιορίστηκαν τα επίπεδα βιταμίνης D του αίματος (25-ΟΗ χοληκασιφερόλη) και στη συνέχεια επιχειρήθηκε θεραπευτική παρέμβαση διόρθωσης των χαμηλών τιμών.  Τα άτομα επιλέχθηκαν από τους συμμετέχοντες στη μελέτη COVIDENCE UK research study και υποβλήθηκαν σε τεστ προσδιορισμού της βιταμίνης D σε αίμα που λήφθηκε με νυγμό δακτύλου.

Εφόσον οι συμμετέχοντες είχαν επίπεδα 25-ΟΗ βιταμίνης D < 75 nmol/L τυχαιοποιήθηκαν σε δυο ομάδες: Μια ομάδα χαμηλής δόσης (800 IU/ημέρα) ή μια ομάδα υψηλής δόσης (3200 IU/ημέρα).  Αυτοί έλαβαν την αντίστοιχη δοσολογία συμπληρωμάτων βιταμίνης D επί 6 μήνες. Μια τρίτη ομάδα, που ονομάστηκε «καμιά χορήγηση» αφορά σε άτομα που επιλέχθηκαν από τη μελέτη COVIDENCE αλλά δεν έλαβαν συμπλήρωμα βιταμίνης D.  Αυτοί χρησίμευσαν ως ομάδα εικονικού φαρμάκου.  Στη συνέχεια τα άτομα τυχαιοποιήθηκαν 2:1:1 (καμιά χορήγηση, χαμηλή δόση, υψηλή δόση).

Συνολικά 6.200 συμμετέχοντες με διάμεση ηλικία τα 60,2 έτη (67% γυναίκες) συμπεριλήφθηκαν και τυχαιοποιήθηκαν σε «καμιά χορήγηση» (3.100) ή 800 IU/ημέρα (1550) με τους υπόλοιπους να λαμβάνουν την υψηλότερη δόση.  Μέχρι το τέλος της μελέτης (Ιούνιος 2021), το 89,1% των συμμετεχόντων είχε λάβει μία ή περισσότερες δόσεις εμβολίου COVID-19, αν και στην αρχή, μόνο το 0,4% των συμμετεχόντων ήταν πλήρως εμβολιασμένοι.

Κατά τη διάρκεια της 6μηνης παρακολούθησης, οι συμμετέχοντες ελάμβαναν email κάθε μήνα με ερωτηματολόγια προκειμένου να καταγράψουν τα θετικά περιστατικά από εργαστηριακό τεστ επιχρίσματος ή από ιατρική διάγνωση οξείας αναπνευστικής λοίμωξης (συμπεριλαμβανομένης της COVID-19).  Επίσης σημειώθηκαν λεπτομέρειες για τυχόν εισαγωγή σε νοσοκομείο, αναπνευστική υποστήριξη και χορήγηση αντιβιοτικών.  Ως πρωτεύουσα έκβαση (primary outcome) θεωρήθηκε το ποσοστό των συμμετεχόντων που είχαν τουλάχιστον ένα θετικό εργαστηριακό τεστ επιχρίσματος ή επιβεβαιωμένη ιατρικά οξεία λοίμωξη του αναπνευστικού συστήματος.  Δευτερεύουσα έκβαση (secondary outcome) ήταν η παρουσία λοίμωξης COVID-19 επιβεβαιωμένης με PCR, αν και πραγματοποιήθηκε επίσης ανάλυση υποομάδων που εξέτασε την επίδραση στην εισαγωγή σε νοσοκομείο και τη θνητότητα.

Συνολικά, 299 συμμετέχοντες έφθασαν στο πρωτεύον τελικό σημείο (primary outcome), δηλαδή ανιχνεύθηκε τουλάχιστον ένα θετικό επίχρισμα ή επιβεβαιώθηκε ιατρικά οξεία αναπνευστική λοίμωξη.  Σε σύγκριση με την ομάδα «καμιά χορήγηση», δεν υπήρχε στατιστικά σημαντική διαφορά για την ομάδα χαμηλής δόσης (αναλογία πιθανοτήτων, OR = 1,26, 95% CI 0,96 – 1,66 , p = 0,10) ή για την ομάδα υψηλότερης δόσης (OR = 1,09, 95% CI 0,82 – 1,46, p = 0,55).

Όσον αφορά στη δευτερεύουσα έκβαση της λοίμωξης COVID-19, δεν υπήρχαν επίσης σημαντικές διαφορές για θετικό τεστ PCR ανάμεσα στην ομάδες «καμιά χορήγηση» και χαμηλής δόσης (OR = 1,39, 95% CI 0,98 – 1,97, p = 0,07) ή για την ομάδα υψηλότερης δόσης (OR = 1,13, 95% CI 0,78 – 1,63, p = 0,53).  Ομοίως, δεν υπήρχαν σημαντικές διαφορές όσον αφορά στις εισαγωγές στο νοσοκομείο, τη χρήση αναπνευστικής υποστήριξης ή τους θανάτους.

Οι συγγραφείς καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι η λήψη συμπληρωμάτων βιταμίνης D οδήγησε σε αύξηση των επιπέδων 25-υδροξυβιταμίνης D στον ορό, αυτό όμως δεν συσχετίστηκε με την προστασία από οξείες λοιμώξεις του αναπνευστικού κάθε αιτίας ή από την COVID-19.

 

Summary

Administration of Vitamin D has no effect on Covid-19. The CORONAVIT study. Anthony Papaconstantinou, MD

The administration of vitamin D supplements for a period of six months had no effect on the development or progression of acute respiratory infections of any cause or COVID-19.  These were the findings of a randomized, placebo-controlled study by a team of UK researchers (CORONAVIT).

 

Βιβλιογραφία

Dissanayake HA, De Silva NL, Sumanatilleke M et al Prognostic and Therapeutic Role of Vitamin D in COVID-19: Systematic Review and Meta-analysis J Clin Endocrinol Metab 2022 19, 107(5): 1484-1502 (Full text)

Chauss D, Freiwald T, McGregor R et al Autocrine vitamin D signaling switches off pro-inflammatory programs of TH1 cells. Nat Immunol 2022;23:62-74. doi:10.1038/s41590-021-01080-3. pmid:34764490 (Full text)

Dissanayake HA, Lakshitha de Silva N, Sumanatilleke M et al Prognostic and Therapeutic Role of Vitamin D in COVID-19: Systematic Review and Meta-analysis J Clin Endocrinol Metab 2022 107(5):1484-1502, doi: 10.1210/clinem/dgab892 (Full text)

Jollife DA, Camargo CA Jr, Sluyter J et al Vitamin D supplementation to prevent acute respiratory infections: a systematic review and meta-analysis of aggregate data from randomised controlled trials Lancet Diabetes Endocrinol 2021, 9(5):276-292. doi: 10.1016/S2213-8587(21)00051-6. Epub 2021 Mar 30.(Full text)

Jolliffe DA, Holt H, Greenig M et al. Effect of a test-and-treat approach to vitamin D supplementation on risk of all cause acute respiratory tract infection and covid-19: phase 3 randomised controlled trial (CORONAVIT).  BMJ 2022;378:e071230 (Full text)

Villasis-Keever MA, López-Alarcón MG, Miranda-Novales G Efficacy and Safety of Vitamin D Supplementation to Prevent COVID-19 in Frontline Healthcare Workers. A Randomized Clinical Trial  Arch Med Res 2022;53(4):423-430. doi: 10.1016/j.arcmed.2022.04.003.(Full text)

Zhang L, Ghosh SK, Basavarajappa SC et al Molecular dynamics simulations and functional studies reveal that hBD-2 binds SARS-CoV-2 spike RBD and blocks viral entry into ACE2 expressing cells.bioRxiv 2021 doi:10.1101/2021.01.07.425621 (Full text)

 

Επιστροφή στην πρώτη σελίδα του IDEA Medical Newsletter

 

Προειδοποίηση

Το περιεχόμενο του IDEA MEDICAL NEWSLETTER είναι επιστημονικό και απευθύνεται σε γιατρούς και λοιπούς επαγγελματίες υγείας.  Σε καμιά περίπτωση δεν πρέπει να χρησιμοποιηθεί από πρόσωπα που δεν έχουν τα προσόντα  νόμιμης άσκησης του ιατρικού επαγγέλματος για οποιαδήποτε θεραπευτική ή διαγνωστική εφαρμογή